Za nami dawno temu minęła już połowa 2025, więc nadszedł czas na coroczny półroczny raport Federalnej Agencji Pracy (Bundesagentur für Arbeit). Obecny raport nosi tytuł „Entwicklungen in der Zeitarbeit” i jest dostępny na stronie Federalnej Agencji Pracy (Bundesagentur für Arbeit), a ja zamieszczam na blogu podsumowanie najważniejszych trendów w pracy tymczasowej na przełomie 2024/2025, patrząc z punktu widzenia agencji pracy tymczasowej.
Tak całościowo ujęte raporty Federalnej Agencji Pracy podsumowują szerszą perspektywę, często obejmującą nawet kilka lat. Tytuł wskazuje więc jedynie moment publikacji, a nie zakres analizowanych danych.
Zgodnie z aktualnymi trendami, o których piszę regularnie w newsletterach zamieszczanych na LinkedIN (znajdziesz je tutaj), wnioski płynące z raportu są raczej aktualnie mało optymistyczne. Można jednak znaleźć w nim jeden czy dwa elementy na otarcie łez. Po kolei:
- Rynek pracy tymczasowej bardzo wcześnie reaguje na zmiany koniunkturalne, dzięki czemu stanowi dobry wskaźnik rozwoju całego rynku pracy. To logiczne – jeśli rośnie zapotrzebowanie na pracowników tymczasowych, to gospodarka się rozwija. Szkoda jednak, że sektor traktowany jest trochę jak „królik doświadczalny”.
- Negatywnym sygnałem jest fakt, że po długim okresie wzrostu od 2018 roku rynek pracy tymczasowej notuje stały spadek liczby zatrudnionych objętych ubezpieczeniem społecznym. Może to oznaczać mniejsze zapotrzebowanie na pracowników tymczasowych, zwiększenie zatrudnienia w pracy tymczasowej na tzw. Minijob (niski wymiar czasu pracy i nieduże zarobki) albo też istnienie szarej strefy, której statystyki nie obejmują, chociaż to ostatnie jest w „tymczasówce” w Niemczech sprawą bardzo marginalną.
- Neutralną informacją jest to, że większość pracowników tymczasowych pracuje w pełnym wymiarze godzin. Tylko ok. 50 tys. osób zatrudnionych jest na tzw. „Minijob”, czyli w wymiarze 5–10 godzin tygodniowo.
- Równie oczywisty i raczej neutralny wniosek można wysnuć co do poszukiwanych kwalifikacji w pracy tymczasowej: co drugi pracownik tymczasowy wykonuje prace pomocnicze, przy czym dominującymi sektorami są produkcja i usługi.
- Z raportu wynika także, że większość pracowników tymczasowych to młodzi mężczyźni bez wykształcenia. Prawie połowę (47 %) pracowników to cudzoziemcy, liczba tymczasowych pracowników z obywatelstwem innym niż niemieckie od lat stale rośnie.
- Zatrudnienie w pracy tymczasowej charakteryzuje się dużą dynamiką. W 2024 roku ponad 10 % osób bezrobotnych, które straciły pracę, było wcześniej zatrudnionych w tym sektorze. Udział pracy tymczasowej w ogólnej liczbie bezrobotnych wynosił 12 %. Jednak ta dynamika działa w dwie strony, bo również 8 z 10 bezrobotnych, którzy znaleźli pracę tymczasową, po 6 miesiącach nadal pozostaje zatrudniona, częściowo również w innych branżach. Punkt 6 jest chyba jednym z niewielu pozytywów tego raportu, mimo że chyba dla ATP nie ma to większego znaczenia.
- Kolejnym negatywnym sygnałem jest systematyczny spadek liczby ofert pracy tymczasowej od połowy 2021 roku. W 2024 roku było ich zaledwie 23 tys., co jest historycznie niskim poziomem.
Podsumowanie
Nasuwa się niestety smutna refleksja, że niemal wszystkie wskaźniki dotyczące zatrudnienia w pracy tymczasowej – liczba pracowników, udział sektora w gospodarce czy liczba ogłoszeń o pracę – spadają i najpewniej będą nadal spadać. To zrozumiałe w aktualnej sytuacji niemieckiego rynku: jeśli gospodarka nie rozwija się dynamicznie, maleje też zapotrzebowanie na sektor stworzony głównie po to, by uzupełniać braki kadrowe.
Pozostałe wnioski z raportu wydają się raczej potwierdzeniem rzeczy oczywistych – że w pracy tymczasowej zatrudnionych jest wielu cudzoziemców, że niewiele osób pracuje tam na część etatu oraz fakt, że sektor jest szczególnie dynamiczny. To specyfika pracy tymczasowej, którą większość obserwatorów rynku zna od dawna.
Czy nadejdzie ponownie duża zmiana, która powieje wiatr w żagle i napędzi zamówienia na pracowników dla też polskich agencji pracy? Osobiście nie spodziewam się jakiegoś game changer, zmiany upatruję głównie w dopuszczeniu cudzoziemców do pracy tymczasowej, wtedy otworzą się chociażby legalne możliwości przekazywania pracowników z UKR do Niemiec.
